Prof. Dr. Hasan Sözbilir, İzmir’deki 5 fay üzerinde yaklaşık 6 yıldır çalıştıklarını belirtti. Prof. Dr. Sözbilir; İzmir, Güzelbahçe, Yağcılar, Seferihisar ve Tuzla fayları ile ilgili çalışmaları tamamladıklarını ifade ederek fayın kırılma ihtimalinin yüksek olduğunu vurguladı.

İzmir fayındaki son depremin 1688 yılında meydana geldiğini söyleyen Sözbilir, “Yaklaşık 340 yıl geçmiş. O fayın deprem tekrarlama aralığı biraz daha geniş, yaklaşık bin yıla yakın. Dolayısıyla İzmir fayının da yakın bir gelecekte kırılma şansı olmadığını düşünüyorum ama İzmir’deki Tuzla fayı 2 bin yılda bir kırılan bir fay ve 2 bin yıldır kırılmadığını görüyoruz. Dolayısıyla Tuzla fayı açısından İzmir’in deprem tehlikesinin değerlendirilmesi gerekiyor” dedi.

“YAKLAŞIK 7.1’E KADAR DEPREM ÜRETME POTANSİYELİNE SAHİP”

Prof. Dr. Sözbilir, Tuzla fayının İzmir’in en uzun faylarından biri olduğuna dikkat çekerken, denizde ve Doğanbey’de başlayıp kuzeyde de Bornova’ya kadar devam eden fayın yaklaşık 50 kilometre uzunluğa sahip olduğunu ifade etti. Sözbilir, “Fay uzunluğu nedeniyle yaklaşık 7.1’e kadar deprem üretme potansiyeline sahip. 2 bin yıldır kırılmadığı için fayın yakın bir zamanda kırılma ihtimali yüksek” diye konuştu.

“FAY, ZEMİN VE BİNA ÜÇLÜSÜNÜN ÇOK İYİ ŞEKİLDE ANALİZ EDİLMESİ GEREKİYOR”

Acil olarak alınması gereken önlemlere de değinen Prof. Dr. Hasan Sözbilir, “Türkiye ölçeğinde 1999 depreminden sonra gerek üniversiteler gerek sivil toplum örgütleri gerekse belediyeler olarak çok önemli çalışmalar yapıldı. Ama özellikle Elazığ, İzmir, 6 Şubat veya Van depremleri depreme hazır olmadığımızı gösterdi. Daha hızlı bir şekilde önlem almak gerekiyor. Toplum olarak hem deprem sırasında hem de daha sonrasında yapılması gerekenlerle ilgili daha bilinçli olmamız gerekiyor. Kentsel dönüşüm ile ilgili bir yol haritası çizilmeli. Her ilin kendine göre bir kentsel dönüşüm çerçevesi çizilmeli.

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı’nın (AFAD) İl Afet Risk Azaltma Planı (İRAP) 81 il için 2020’nin sonunda tamamlanmıştı. İzmir için 127 tane eylem vardı. Bunlar tamamlanmadığı sürece ‘Depreme hazırız’ deme şansımız yok. Fay, zemin ve bina üçlüsünün çok iyi şekilde analiz edilmesi gerekiyor. Faylarımızı tanımaya devam etmeliyiz çünkü birlikte yaşıyoruz, onlar canlı varlıklar. Fayların anlaşılması için Türkiye ölçeğinde bir proje başlatıldı. Zeminle ilgili problemler İzmir’de çok yüksek. Özellikle denize yakın yerlerde sıvılaşma tehlikesi var” açıklamasında bulundu.

Son günlerde gündeme gelen Manisa’daki deprem riskiyle ilgili olarak Prof. Dr. Sözbilir, “Manisa’nın değişik yerlerinden geçen 32 tane fay var. En önemlisi Manisa fayı, bu fay Manisa il merkezinden geçip kuzeyde Spil Dağı ile sınırlanıyor. Çalışmalarda bu fayın yakın bir gelecekte deprem üretme potansiyelinin olmadığını saptadık. Çok yakın bir gelecekte kırılma şansı yok. Çünkü son depremini 1845 yılında yapmış. Fayın deprem tekrarlama aralığı da 900 yıl civarında.

O yüzden yakın bir gelecekte bu fayın kırılma şansı yok. Bu fayın üzerindeki çalışmaları kentsel dönüşüm mantığıyla gerçekleştirebiliriz. İl sınırları içerisinde geri kalan 31 tane fayın özellikleri tam olarak bilinmediğinden onlarla ilgili tehlike devam ediyor” ifadelerini kullandı…

Bu post “İZMİR DE 7.1’LİK DEPREM BEKLİYORUZ…” Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.

“30 Ekim 2020 Cuma günü meydana gelen Sisam Adası depreminin ardından İzmir’in güneybatısında yer alan Seferihisar’ın Ürkmez-Doğanbey Beldesi, Doğanbey Mahallesi sınırları içinde bulunan Tuzla Fay hattının gözlendiği bir alanda sıcak su çıkışının büyük artış gösterdiği bilgisi alınmış ve TMMOB Jeofizik Mühendisleri Odası İzmir Şube Başkanı Doç. Dr. Emre TİMUR, İzmir Şube Sürekli Bilimsel Teknik Kurul Üyeleri ve önceki dönem Şube Başkanları olan Sayın Prof. Dr. Coşkun SARI ve Sayın Jeofizik Yüksek Mühendisi Erhan İÇÖZ’ün katılımı ile saha gözlemlerinde bulunmak ve sıcak su çıkışlarını yerinde gözlemlemek için Tuzla fay hattı ve Uyuz kaplıcalarının bulunduğu bölgelere gidilmiştir.

Birinci incelme alanı olan Tuzla Fay hattında uzun yıllardır gözlenmeyen bir miktarda sıcak su, yer yerde soğuk su çıkışının başladığı gözlenmiştir (Şekil 3).

Bu bölgede çeşitli zamanlarda yapılan jeofizik çalışmalar sırasında, bölgede su çıkışlarının bulunduğu bunların sıcaklığının 25-35oC arasında değiştiği gözlenmiştir. Su çıkışı miktarı bu bölgede özellikle Ocak ve Mart ayları arasında az da olsa bir artış göstermektedir.

Toprak yüzeyi sürekli nemli olmakla birlikte deprem öncesinde nadiren su birikintileri gözlenmiştir. Yaşanan depremin ardından gaz içerikli sıcak su miktarında, su sıcaklığında (yaklaşık 80oC) ve su çıkış yerlerinin sayısında ciddi artış olduğu belirlenmiştir.

İnceleme alanda yer alan KD-GB doğrultulu Tuzla fay hattı aynasının tam üzerinde depremden önce bulunmayan bir sıcak su çıkışı özellikle göze çarpmaktadır.

İkinci inceleme alanı olan Karakoç Kaplıcaları bölgesinde, kaplıcaların 150 m kuzeyinde bulunan bir kaynaktan yüksek sıcaklıklı ve yüksek debili su çıkışının başladığı belirlenmiştir. Bu bölgede daha önce de bir su çıkışı bulunmakla birlikte suyun miktarı ve sıcaklığında yaşanan depremden sonra büyük artış gözlenmiştir.

Bölgede yapılan gözlemler sonucunda gerek Tuzla Fayı gerekse Karakoç Kaplıcaları civarında depremden sonra yüzeyde gözlenen jeotermal aktivitede ciddi bir artış olduğu değerlendirilmiştir.

Bu aktivite artışının yaşanan depremin büyüklüğü ve bu alanlara olan uzaklığı göz önüne alındığında normal olduğu düşünülmektedir. Ancak deprem sonucunda oluşan yüzey çatlaklarından dışarı çıkan sıcak suyun çok daha büyük miktarının yeraltında yüksek basınçlı ve sıcak bir rezervuar ortamında bulunduğu bilinmektedir.

Aynı zamanda bu akışkan, yeraltı katmanlarının içindeki gözenekleri doldurarak boşluk suyu basıncı olarak tanımlanan fiziksel etkiyi değiştirebilir. Özellikle büyük barajlarda bu etki nedeniyle büyüklüğü en fazla M5.0’e ulaşabilen depremler oluşabilmektedir.

Bu alanda oluşabilecek bir deprem aktivitesi sonucunda yapılacak sismotektonik değerlendirmelerde bu etkinin de göz önüne alınmasında yarar vardır. Buna ek olarak bölgeden alınan bilgilere göre depremden sonra bir kaplıcayı kullanan vatandaşlarımız arasında yoğun gaz çıkışlarından etkilenerek bilinç kaybı yaşayanların olduğu öğrenilmiştir.

Bu olgunun yetkili makamlarca değerlendirilmesi, gerekli fiziksel ve kimyasal ölçümlerin yapılması ve gerekiyorsa önlem alınması gerekmektedir.

Depremlerden sonra jeotermal akışkanın ve akışkanla birlikte yüzeye ulaşan gazların sıcaklığında ve miktarında değişim gözlenebilmektedir. Bölgeye bir deprem ölçüm istasyonu kurulması, fay aktivitesinin izlenmesi açısından yararlı olacaktır.

TMMOB Jeofizik Mühendisleri Odası İzmir Şubesi olarak bu bölgedeki incelemelerimiz belirli aralıklarla devam edecektir. Yaşadığımız deprem felaketi
nedeniyle tüm halkımızın acılarını paylaşıyor, geçmiş olsun dileklerimizi iletiyoruz. Sağlıklı ve güvenli günler dileriz..”

TMMOB Jeofizik Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Yönetim ve Sürekli Bilimsel Teknik Kurulu

06 Kasım 2020

Bu post JMO İZMİR ŞUBESİ; “TUZLA FAYINDAKİ SICAK SU ÇIKIŞLARINDA BÜYÜK ARTIŞ VAR..” Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.

“SICAK SU ÇIKIŞLARI KAYBOLDU..”

Doğanbey Fayı üzerinde çalışmalar yaptığını belirten Coşkun Sarı, daha önce sıcak su çıkışlarının olmadığı yerlerde sıcak su çıkışlarının bulunduğunu, var olan sıcak su çıkışlarının kaybolduğunu gözlemlediklerini ifade etti.

Ayrıca Sarı, bu durumların her depremden sonra meydana gelen durumlar olduğunu ekledi. Depremler sonucu yer altı sularının ve kaynaklarının kuruyabileceğini yeni kaynaklar çıkabileceğini, yeraltı su kaynakları gibi jeotermal çıkışların yer değiştirebileceğini söyledi.

“FAY AYNASI ÜZERİNDE SU ÇIKIŞI..”

Tuzla fayı bölgesinde hiç rastlanmayan aktivitede bir jeotermal hareketliliğin bulunduğunu fakat bunun çok normal olduğunu kaydeden Emre Timur, “Çok büyük bir deprem meydana geldi. Bu deprem dalgaları sonucunda oluşan yüzey çatlakları, sıcak suyu yüzeye doğru çıkarıyor.

Benim özel olarak odaklandığım nokta bu yüzeye doğru çıkan sıcak sudan ziyade bu sıcak suyun bir miktarının tabakaların arasına girmesi. Bu tabaklar içerisindeki gözenekleri doldurarak bizim boşluk suyu basıncı dediğimiz olguyu tetikleyerek orta ölçekte bir depremi tetiklemesi.

Bunun benzeri baraj göletlerinde yani çok fazla suyun biriktiği ve suyun basıncının yeraltındaki gözenekli tabakaları etkilemesiyle oluşturduğu depremlerde var. Bunun özellikle hassas bir şekilde incelenmesinde fayda var.

Tuzla fayı üzerinde eğer mümkünse bir jeofizik ölçüm, hemen onun yakınlarına teknik istasyonlar kurularak bunun incelenmesinde yarar var” dedi. Ayrıca literatüre girecek bir olay yaşadığını dile getiren Timur, Fay hattı aynasının üzerinde su çıkışı olduğunu gözlemlediklerini de belirtti.

“İNSANLAR GÖZLERİ AVİZE DE YAŞAMAMALI”

Timur, fay isimlerinden ziyade toplum olarak yeraltında gizlenen fayların tespit edilmesinin, nitelendirilmesinin, diriliğinin net bir şekilde ortaya konulması gerektiğini, jeofizik yöntemlerle bunların yapılması ve ayrıca zemin etütleri ve bina inşaatları sırasında jeofizik, jeolojik, inşat çalışmalarının entegre olarak yer almasının ve denetlenmesinin, önünün açılması gerektiğini ifade etti.

Timur ayrıca , belediyelerde jeofizik mühendislerinin istihdam edilmediğini, bu istihdamın önünün açılması gerektiğini, belediyelerdeki jeofizik mühendislerinin yerinde denetimle süreç yönetmesi gerektiğini, sürecin sonunda da yapıların ruhsatlamamsı gerektiğini kaydetti.

Timur, “İnsanlar bir gözleri avizede yaşamamalı. Yapılar güvenliyse, yapı etkileşimi değerlendirilmişse, o yapı inşa edilirken göz önüne alınmışsa kolay kolay o yapı 8 büyüklüğünde bir depremde bile göçmez.

O yapı bir şekilde ayakta kalmayı başarır ve insanların hayatına da mal olmaz. Bu tip depremlerde doğal afete dönüşmez” diye konuştu..

İz Gazete

Bu post “DEPREMLERDEN SONRA, SICAK SU VE GAZ ÇIKIŞI NORMAL..” Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.

İzmir’de meydana gelen depremin ardından konunun uzmanları  da vatandaşların aklındaki soruları gidermek için açıklamalarda bulunmaya başladı. Depremle ilgili Bilim Akademisi Üyesi Prof. Dr. Naci Görür, sosyal medya hesabından değerlendirmelerde bulundu.

Naci Görür, İzmir’deki deprem ile ilgili kritik bir gerçeğe dikkat çekerek, “Deprem üreten fay Seferihisar ve Tuzla faylarını kesiyor olabilir, bu faylara enerji transfer etmiş olabilir. Depreme hazırlık çalışmalarında bu husus da göz önünde tutulmalıdır” dedi. 

Naci Görür’ün açıklamalarının tamamı şu şekilde:

Arkadaşlar, kayıtlarınıza bakarsanız, 2 Temmuz 2020’de İzmir’in depremselliğini ve faylarını anlatmıştım. Bugünkü deprem, Kuşadası Körfezi içerisinde, muhtemelen D-B uzanımlı bir fay içerisinde oldu. İzmir bölgesinde bu yönlü faylar Gediz ve B. Menderes graben sistemine bağlı.

Deprem muhtemelen B. Menderes fay ailesi içerisindeki fayda. Bir de D-B sistemini kesen KD-GB yönlü doğrultu atımlı fay sistemi var. İzmir yarımadasında bu ailenin fayları arasında Çeşme, Gülbahçe, Seferihisar, Tuzla fayları sayılabilir.
 
Deprem üreten fay Seferihisar ve Tuzla faylarını kesiyor olabilir, bu faylara enerji transfer etmiş olabilir. Depreme hazırlık çalışmalarında bu husus da göz önünde tutulmalıdır.

Tabii bu bugün yarın bu faylarda da deprem olacaktır anlamına gelmiyor. Hepimizin başı sağolsun. Ölenlere Allah’tan rahmet diliyorum..

Bu post “İZMİR YENİ BİR DEPREME HAZIR OLMALI!.. Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.

Urla ilçesindeki Yağcılar fayının ardından Menderes’teki Tuzla fayında hendek açan deprem uzmanları, fayın gelecekte 7’ye varan büyüklükte bir deprem üretebileceğini ortaya koydu.

Proje kapsamında diğer 4 fayı kestiklerini ve Tuzla fayı üzerinde çalışmalara başladıklarını anlatan Dokuz Eylül Üniversitesi Deprem Araştırma ve Uygulama Merkezi Müdürü ve Jeoloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hasan Sözbilir, aynı fay üzerinde iki hendek açtıklarını üçüncüsünü ise Kurban Bayramı’ndan sonra açacaklarını dile getirdi.

UZUN SÜREDİR DEPREM ÜRETMEMİŞ’..

Tuzla fayının İzmir’in en büyük fayı olduğuna dikkat çeken Sözbilir, “Bu fay olası bir depremde İzmir’i etkileyecek en büyük faylardan biri ve 7 büyüklüğüne kadar deprem üretme potansiyeli var. Yaklaşık 50 kilometre uzunluğa sahip. Doğanbey’den başlayıp Gaziemir, Konak ve Bornova’ya kadar uzanıyor.

Çalışma mekanizması da kuzey Anadolu fayı gibi olan bu fayın etki alanı ve oluşturacağı deprem büyüklüğü diğerlerinden farklı olabilir. 50- 60 metre fayzon genişliği var. Hem 50 kilometre uzunluğa sahip hem genişliği fazla. Bu tür fayların üzerini yapılaşmaya kapatmak gerekir mi, gerekmez mi bu soruların yanıtını arıyoruz. Bunu bilmek için de fayın geçmişini bilmek gerekiyor.

Bu fay hangi yıllarda, kaç adet deprem üretmiş, en son ürettiği depremden sonra ne kadar zaman geçti, bunu araştırıyoruz. Tuzla fayının bu kolunda yaptığımız çalışmalarda uzun süredir deprem üretmediği ortaya çıkıyor. Örnekleme yapıp analiz sonuçlarına göre yaş ile ilgili verileri elde edeceğiz. Uzun bir süredir bu kol deprem üretmemiş. Bu da depremin yaklaştığı anlamına gelir” dedi.

Fay yasasıyla ilgili çalışmaların sürdüğünü açıklayan Prof. Dr. Hasan Sözbilir, fayların taşıdığı özelliklere göre yapılaşmaya kapatılıp, kapatılmayacağının gündeme geldiğini dile getirdi.

‘HENDEK AÇTIKTAN SONRA DEPREM OLMASI TESADÜF..’

Son olarak Urla’daki Yağcılar fayı üzerinde hendek açtıkları gün aynı fay üzerinde bir deprem meydana geldiğini ifade eden Dr. Sözbilir, şöyle konuştu:

“Ben ne zaman bir faya gidip hendek açsam orada deprem oluyor. Geçen Urla’da aynı durumu yaşadık. Ama bunlar birer tesadüf. Biz hendeği açtığımız için deprem olmuyor. Şu an meydana gelen 3, 4, 5 büyüklüğünde depremler küçük ölçeklidir. Bunların sürekli olmasını bekliyoruz. Ama 6’yı aştığında yıkıcı özellik taşır can ve mal kaybı meydana gelebilir.

Bu bölgede de bu özellikleri sağlayan 17 tane fay var. İzmir ölçeğinde 30 ilçeyi bir bütün olarak düşündüğümüzde 17 fay var ama bunların sadece 5’inde çalışma yapabildik. Geçmişini ortaya çıkarmadan fayın tehlikesini net ortaya koyamayız. Yaklaşık 10 yıldır bu çalışmalar yapılıyor ve 100 tane fay kesildi.”

‘FAYDAKİ KIRILMA ÇEVRE İLLERİ DE ETKİLEYECEK’

Prof. Dr. Hasan Sözbilir, Tuzla fayının en son 1992 yılında Doğanbey civarında bir depreme neden olduğunu belirterek bölgede yerleşim yerlerinin çok az olduğunu ifade etti. Tuzla fayının 3 segmenti bulunduğunu anlatan Sözbilir, en güneydeki parçasının kırıldığını ancak orta ve kuzeydeki bölümün henüz kırılmadığını dile getirdi.

Prof. Dr. Sözbilir Tuzla fayındaki bir kırılmanın sadece İzmir’i değil Manisa, Aydın ve Kuşadası’nı da etkileyeceğini sözlerine ekledi..

Kaynak-DHA

Bu post “İZMİR TUZLA FAYI, 7 BÜYÜKLÜĞÜNDE DEPREM ÜRETEBİLİR..” Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.