KUZEYEGEHABER-TBMM Adalet Komisyonu’nda kabul edilen, “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi”nde Genel Kurul aşamasına gelindi. Kamuoyunda, “Çerçeve Yasa” olarak adlandırılan yasa teklifinin 17 saat süren komisyon aşamasında demokratikleşme önerilerini kabul ettiremeyen muhalefetin, Meclis Genel Kurul aşamasında izleyeceği yol haritası merak konusu oldu.
Türkiye siyasetinde yeni bir döneme kapı aralayan ve 1 Ekim 2024 tarihinde MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli ile DEM Parti yöneticilerinin tokalaşması ile başlayan süreçte kritik virajlara girildi. TBMM çatısı altında kurulan Milli Birlik, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu’nun 21 toplantısının ardından komisyona sunulan Çerçeve Yasa, 17 saatlik görüşmenin ardından komisyondan geçirildi.
Teklifin komisyon aşamasında tartışmalar da yaşandı. Muhalefetin, “Anayasa’ya aykırılık” iddiası görmezden gelinirken 18 Şubat 2026 tarihinde kabul edilen ortak rapor da adeta yok sayıldı. Muhalefet partilerinin 12 maddelik yasa teklifine eklenmesini istediği tüm demokratikleşme talepleri AKP ve MHP engeline takıldı. Komisyonun AKP ve MHP üyeleri, ortak raporda yer alan demokratikleşme taleplerinin Çerçeve Yasa’ya eklenmesi önerilerine de “Hayır” için el kaldırdı.
Teklife imza veren AKP, MHP, DEM Parti ve CHP milletvekilleri ile Yeni Yol Grubu’ndan bazı milletvekillerinin yanı sıra YENİ Parti de komisyonda, “Evet” oyu verdi.
YENİ PARTİ’NİN TUTUMU
Tartışmaların ardından gözler, Çerçeve Yasa’nın Genel Kurul aşamasına çevrildi. Kurulduğu gün TBMM’de ana muhalefet partisi olan YENİ Parti’nin Genel Kurul aşamasında izleyeceği yol haritasının, partinin karar alma organlarında tartışıldığı bildirildi.
Teklifin komisyon aşamasından yalnızca saatler önce milletvekillerine gönderildiğini vurgulayan YENİ Parti kaynakları, “Teklife, ‘Silah bırakma’ düzenlemesini kapsadığı için evet oyu verdik” yorumunu yaptı. Terörün sona ermesinin tüm Türkiye’nin ortak talebi olduğunu belirten YENİ Partililer, “Teklif sahipleri, 12 maddelik yasa hazırlanırken takındıkları aceleci tutumu komisyon aşamasında da sürdürdü. Ortak raporda yer verilen tüm demokratikleşme taleplerine sırt çevrildi. İktidar ve ortağı, samimiyet testinde bir kez daha sınıfta kaldı” görüşünü savundu.
YENİ PARTİNİN OY RENGİ…
İYİ Parti milletvekillerinin hayır oyu kullanması beklenen Çerçeve Yasa’nın Genel Kurul aşamasında YENİ Parti’nin, her madde üzerine söz alarak yasayla ilgili toplumdaki endişeleri dile getireceği ve eleştirilerini sıralayacağı bildirildi. YENİ Parti içinde yasaya evet oyu vermeyecek milletvekillerinin de olacağını öne süren bir parti kurmayı, “YENİ Parti oylamaya yönelik bir grup kararı alacak mı?” sorusunu ise “Bunu oylama aşamasında öğreneceğiz” şeklinde yanıtladı.
Öte yandan, YENİ Parti’nin oylamaya hiç katılmayacağı da iddia edildi.
YENİ Parti’nin, görüşmelere katılması halinde Genel Kurul aşamasında Çerçeve Yasa’ya eklenmesini talep edeceği önerilerden bazıları ise şöyle sıralandı:
• Anayasa Mahkemesi (AYM) ve Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarının eksiksiz uygulanması.
• Gizli tanık uygulamasına son verilmesi.
• Terörle Mücadele Kanunu ve Türk Ceza Kanunu’ndaki ifade özgürlüğünü sınırlayan hükümlerin kaldırılması.
• Dezenformasyon Yasası’nın geri çekilmesi.
• Belediye başkanlarının yerine kayyum atanması uygulamasından vazgeçilmesi.
•Gezi Davası ve benzeri siyasi nitelikli davalarda tutuklu bulunanların tahliyesi.
TEKLİFİN İÇERİĞİ…
Genel Kurul’dan oy çokluğu ile geçmesi beklenen teklif, PKK’nin silah bırakması ve fesih koşuluna bağlanan soruşturma, kovuşturma ve infaz ertelemeleri öngörüyor. Sürecin takibi için Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlığında kurul oluşturulması planlanıyor. Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Milli İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri’nin yer alacağı belirtiliyor. Kurulun, sürecin örgüt nezdindeki ilerlemesini sağlamak amacıyla alt komisyonlar oluşturabileceği ve bu komisyonlarda görevlendirmeler yapabileceği kaydediliyor. Teklif kapsamında TBMM bünyesinde ayrıca bir İzleme Komisyonu kurulması öngörülüyor…
