175 bilim insanından oluşan uluslararası ekip, bugüne dek yapılan en kapsamlı evren sıcaklık ölçümünü gerçekleştirerek yıldız oluşumunun son 10 milyar yılda yavaşladığını doğruladı.

Araştırma, 2,6 milyon galaksinin kızılötesi ışımasını analiz ederek yıldız tozunun sıcaklığını ölçtü.

Sonuçlara göre, galaksiler son 10 milyar yılda ortalama 10 Kelvin (yaklaşık -263 dereceden -273 dereceye) kadar soğudu. Bu küçük düşüş bile, yıldız oluşumunun evren genelinde giderek azaldığına işaret ediyor.

EVRENİN ALTIN ÇAĞI BİTTİ Mİ?

Çalışmanın ortak yazarı, Britanya Kolombiyası Üniversitesi’nden (UBC) kozmolog Douglas Scott, Livescience’a yaptığı açıklamada şu değerlendirmede bulundu:

“Evren bundan sonra sadece daha soğuk ve daha ölü bir hale gelecek. Galaksilerdeki toz miktarı ve bu tozun sıcaklığı milyarlarca yıldır azalıyor. Bu da yıldız oluşumunun zirve dönemini çoktan geçtiğimiz anlamına geliyor.”

Araştırma, Astronomy and Astrophysics dergisine sunuldu ve hakem değerlendirmesi öncesinde.

ESA’nın Euclid teleskobu, mart ayında yayımladığı ilk veri setinde 26 milyon galaksiyi gözlemlemiş ve bunların 10,5 milyar ışık yılı ötesine kadar uzandığını ortaya koymuştu. Bu, teleskobun nihai hedefi olan 1,5 milyar galaksiyi kapsayan devasa üç boyutlu evren haritasının yalnızca ilk adımıydı.

Yeni çalışmada bilim insanları, Euclid verilerini 2009-2013 yılları arasında görev yapan Herschel Uzay Gözlemevi’nin arşiv verileriyle birleştirdi. Euclid görünür ve yakın kızılötesi ışığı, Herschel ise uzak kızılötesi ışığı gözlemliyordu. Bu iki veri setinin birleştirilmesi, galaksilerdeki yıldız tozunun farklı dalga boylarındaki ısısını ölçmeyi mümkün kıldı.

Başyazar Ryley Hill, “Bu kadar büyük bir galaksi örneklemine sahip olmak, istatistiksel olarak şimdiye kadarki en güvenilir hesaplamaları yapmamızı sağladı” dedi.

TOZDAN GELEN YAŞAM…

Araştırmacılara göre yıldız tozu, yıldızların yaşam döngüsünde temel rol oynuyor. Gaz ve toz bulutları kendi kütleçekim kuvvetiyle çöktüğünde, çekirdeklerinde nükleer füzyon başlıyor ve yeni yıldızlar doğuyor. Milyarlarca yıl sonra bu yıldızlar yakıtlarını tüketip süpernova olarak patladığında, çevrelerine yeni tozlar saçıyor ve sonraki yıldız kuşaklarının oluşumunu sağlıyor.

Ancak galaksiler, yıldız oluşumu için gerekli gaz ve toz rezervlerini çeşitli şekillerde kaybedebiliyor: Galaksi birleşmeleri, süper kütleli kara delik patlamaları veya gazın uzaya fırlatılması gibi süreçler, yeni yıldız doğumlarını durdurabiliyor. Bu durumda galaksiler “sönümlenmiş” hale geliyor, yani yıldız yakıtı tükenmiş, yeni oluşumlara kapalı sistemler haline geliyor.

Yeni bulgular, evrenin uzun vadede bu “sönümleşme” sürecine girdiğini gösteriyor. Yine de bu, hemen gerçekleşecek bir son değil. Çünkü Güneş’in yakıtını tüketip patlaması, Samanyolu’nun yıldız üretimini durdurmasından çok önce yaşanacak. Daha sonra ise kara delikler gibi devasa yapılar, trilyonlarca yıl daha varlığını sürdürecek…

Kaynak. NTV

Bu post EVRENİN ALTIN ÇAĞI BİTTİ, YILDIZ OLUŞUMU YAVAŞLADI… Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.

Öncelikle bir yıldızın süpernova olmasını sağlayacak iki yol bulunuyor. Bunlardan ilki bizim Güneş’imizden çok daha büyük bir kütleye sahip olan ve diğer yıldızlara göre çok daha kısa ömürleri olan yıldızlardır. Bunlarla birlikte ikili yıldız sisteminde yer alan beyaz cüceler de süpernova yaratabilirler.

Dünya’mızın bir süpernovadan korunması için güvenli mesafe ne?…

NASA’ya göre Dünya’nın bir süpernovanın zararlı etkilerinden kaçınması için gerekli mesafe 50 ışık yılı. Elbette 50 ışık yılının üzerindeki mesafelerde de Dünya’yı etkileyecek bazı olumsuz etkiler bulunuyor ancak bu mesafeden yakın bir süpernova patlamasından sağ kurtulmamız pek mümkün değilmiş gibi görünüyor.

Örneğin Dünya’dan yaklaşık 25 ışık yılı uzaklıkta bir süpernova meydana gelirse gezegenimiz tüm atmosferini kaybeder ve bildiğimiz yaşam yok olur. Hemen bu noktada içinizi rahatlatalım: Dünya’nın yakınında böyle bir patlamaya neden olacak yıldız bulunmuyor.

50 yıl arayla sadece 1 yıldız Samanyolu Galaksisi’nde süpernovaya dönüşerek patlıyor…

Samanyolu Galaksisi’nin 200 ila 400 milyar yıldız barındırdığı düşünülürse süpernovaların çok nadir görülen patlamalar olduğunu düşünebilirsiniz. Ancak evrenin tamamını göz önünde bulundurduğumuzda ortalama olarak her saniye 30 süpernova patlaması meydana geldiği düşünülüyor. Bu da bize evrenin ne kadar geniş bir yer olduğunu gösteriyor.

Dünya, “Yerel Kabarcık” adı verilen bir bölgede yer alıyor…

Yaklaşık 30 ışık yılı genişliğindeki bir alan olan Yerel Kabarcık, Güneş Sistemi’nin içerisinde yer aldığı, yer fıstığına benzeyen özel bir alan. Bu alanın 10 milyon yıl gibi yakın bir geçmişte gerçekleşen bir süpernova patlaması sonucu oluştuğu düşünülüyor.

Aslında etrafımızdaki pek çok şeyi temizleyerek bizi koruyan bu balonun etrafında süpernovadan kalma yüksek enerjili gazlar bulunuyor. Bu gazlar ise yakınımızda başka bir süpernova patlaması olursa, patlamanın etkisiyle Dünya’ya gelerek yüksek enerjili radyasyon miktarını büyütebilir.

1,7 ila 3,2 milyon yıl önce 325 ışık yılı uzağımızda bir süpernova patlaması yaşandı…

Bu patlama, her ne kadar bizden uzak olsa da etkileri hissedilmişti. Tehlike bölgesinden 6,5 kat daha uzakta gerçekleşen bu patlama nedeniyle yıldızın çekirdeğinden bir miktar demir, gezegenimize ulaştı. Bu patlamanın izlerini okyanus tabanında hala gözlemleyebiliyoruz.

Bilinen insanlık tarihinde hiçbir süpernovanın 50 ışık yılı içinde patladığı bilinmiyor. 1987 yılında Supernova 1987A isimli bir süpernova gözlemlenmişti. Ancak bu patlama, gezegenimizden yaklaşık 168.000 ışık yılı uzaklıkta gerçekleşti.

Dişlerimizdeki kalsiyum, yaşamamız için sürekli muhtaç olduğumuz oksijen, kanımızdaki demir ve dahası. Bizi ve etrafımızdaki her şeyi oluşturan elementler aslında yıldızlarda üretildi (Hidrojen hariç her şey). Özellikle süpernovaya dönüşecek büyük yıldızlar, ömürlerinin sonlarına doğru oksijen gibi nispeten daha hafif elementlerin dışında kurşun, altın, uranyum gibi daha ağır elementler oluştururlar.

Daha sonrasında ise devasa bir patlamayla tüm bu hazır elementler yıldızlararası ortama saçılır. Bizim Dünya’mızda bulunan elementler de, yani parmağımızdaki altın yüzükten yaşamın temel yapı taşlarından olan karbona kadar her şey bir yıldızın içinde üretildi.

Yakın bir gelecekte Dünya’ya zarar verecek bir süpernova patlamasının olmasının beklenmemesi, tüm insanlığın içini rahatlatan bir şey. Buna rağmen kendi gözlerimizle bir süpernova patlaması görmek çok güzel olabilirdi. Ne zaman patlayacağı tam olarak belli olmayan, ancak yakın bir zamanda süpernovaya dönüşmesi beklenen Betelgeuse Yıldızı sürekli gözlemleniyor. 642 ışık yılı uzaklıkta olan Betelgeuse’un patladığında Dünya’ya bir zararı olmayacak. Elbette ki ortaya çıkardığı görsel şölen ise muhteşem olacak…

Kaynaklar: ESO Supernova, EarthSky, Business Insider

Bu post Bir Süpernova Hangi Uzaklıkta Patlarsa Dünya’ya Zarar Verir?… Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.