İlk insanlı Ay görevlerinden elde edilen veriler ve yıllar içerisinde Ay ile ilgili yürütülen araştırmalar, uydumuzu yakından tanımamızı ve daha fazlasını istememizi sağladı. Aradan geçen 50 yıldan sonra, Ay yeniden insanların ayak basacağı bir hedef haline geldi. Ancak bu kez insanlığı Ay’a götürecek teknolojiden görevin amaçlarına kadar, her şey farklı.

İnsanlık bu kez NASA’nın Artemis görevi ile Ay’a gidecek. Görevin ilk ve insansız gerçekleşecek fırlatması ise önce bazı teknik nedenlerle, ardından da ekstrem hava koşulları ve fırtınaların etkisiyle ertelendi. Verilen en yeni tarih ise 12-27 kasım arasında bir gün. Bu büyük göreve haftalar kala, geçmişten farklarına göz atalım.

Apollo ile Artemis görevleri arasındaki farklar neler?

Apollo’dan sonra sıra Artemis’te: Ay’a ayak basacak ekipte köklü değişiklikler var…

Apollo görevleri ile Ay’a ayak basan 12 kişiden yalnızca bir tanesi bilim insanıydı. Ekibin geri kalanı ise asker kökenliydi. NASA’nın Artemis için astronotları seçeceği havuzda ise bolca bilim insanı bulunuyor.

Apollo görevleriyle Ay’a giden ekibin tamamı ‘beyaz erkeklerden’ oluşuyordu. NASA, Artemis görevi ile kadın ve ‘beyaz olmayan’ insanları da Ay’a taşımayı hedefliyor. NASA aynı zamanda ‘yalnızca bir kadın’ değil de, ekibin büyük kısmının ya da tamamının kadınlardan oluşma ihtimali olduğunu söylüyor.

Bir üstteki maddeye de gönderme olacak şekilde; görevin isminin Artemis seçilmesinin de sebebi aslında bu. Apollo, Yunan mitolojisinde Zeus’un oğullarından biri. İkiz kardeşi ise tanrıça Artemis…

Görevlerin arkasındaki teknoloji ve mühendislik de epey gelişti ve değişti..

Apollo Komuta Modülü, ekibin yolculuk ettiği modüldü ve 3 kişilik bir ekip maksimum 14 gün kadar kalabiliyordu. Bu 3 kişiden iki tanesi Lunar Modül ile Ay’a inerken bir kişi komuta modülünde kalarak Ay’daki ekibin geri dönüşünü bekliyordu. Artemis görevinde ise Orion 4 astronotu 21 gün ağırlayabilecek donanımla ve büyüklükte geliştirildi.

Astronotların Ay’a taşınması ise Artemis’te Human Landing System ile yapılacak.

Apollo görevinde astronotlar önce Saturn IB ve ardından da uzun yıllar ‘dünyanın en güçlü roketi’ unvanını taşıyan Saturn V’ten güç alarak Ay’a doğru yola çıktılar. Artemis görevinde ise dünyanın yeni en güçlü roketi SLS kullanılacak. SLS’nin itme gücü, Saturn V’in itme gücünden %15 daha fazla.

Apollo ile Artemis’in varış noktası için hedefledikleri bölgeler birbirine zıt.

Apollo görevleri döneminde Ay’a dair bilgimiz daha kısıtlıydı. Bu sebeple olabilecek en güvenli bölgeler iniş için seçildi. Artemis görevinde ise Ay’ın ‘daha gizemli’ güney Kutbu’na gidilecek. Çünkü bu bölgenin, Ay’daki su buzu kaynaklarını barındırdığı düşünülüyor.

Apollo ve Artemis’in Ay ile ilgili planları da oldukça farklı…

pollo ile insanlığın hedefi önce Ay yörüngesine girebilmek, sonra da ilk kez ayak basmaktı. Aynı zamanda görevin bir diğer önemli parçası ise Ay’dan toplanacak numuneler ile uydumuza yönelik araştırmalar gerçekleştirebilmekti.

Artemis’te ise esas amaç Ay yüzeyine ve yörüngesine kurulacak üsler ve istasyonlar ile hem araştırmaları derinleştirmek hem de Mars’a ve sonrasında derin uzaya yapacağımız yolculuklar için hazırlık yapmak. Bu amaç için Ay’da bir üs kurulacak ve burada sürekli kalan astronotlar araştırmalarına devam edebilecekler.

Apollo görevleri sonrası uzunca yıllar ‘Ay’da keşfedilecek fazla bir şey kalmadı’ gibi söylemler hakim olmuştu ve Ay ile ilgili esas hedef üzerine çıkabilmekmiş gibi lanse edilmişti. Çünkü o dönemde Ay görevleri bilimsel çalışmalardan ziyade ‘siyasi’ birer koz olarak görülüyordu. Artemis görevinde ise Ay’ın insan türünün geleceği için önemli bir istasyon olabileceği düşüncesiyle çok daha bilimsel bir bakış açısıyla hareket ediliyor.

NASA’nın Artemis görevi, Ay ile ilgili insanlığın tek projesi değil. Pek çok ülke özellikle Ay’daki buz ve su kaynaklarına ulaşabilmek ve uzay çalışmalarında uydumuzdan bir istasyon olarak yararlanabilmek için çeşitli çalışmalar gerçekleştiriyor.

Örneğin Çin de önümüzdeki yıllarda Ay’da kapsamlı bir araştırma istasyonu kurmaya hazırlanıyor. Hatta ABD’den bu konuda ‘Çin, Ay’ı ele geçirmeye çalışacak’ gibi absürt açıklamalar bile gelmişti.

Tüm bu çalışmalar sonrası gelecekte Ay’ı üzerinde ve yörüngesinde araştırmalar yapılan, diğer gezegenlere giderken uğranan bir istasyon olarak göreceğiz. Ancak öncesinde epey yolumuz var…

Webtekno

Bu post Artemis Görevini, Ay’a Ayak Basılan Apollo Görevlerinden Ayıran Önemli Farklar… Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.

Sadece 2021 yılında bile birçok uzay görevi teknik aksaklıklar nedeniyle başarılı olamadı. Ancak bu başarısızlıklar da gelecekteki başarılı görevlerin önünü açıyor.

Uzay görevlerinin geliştirilmesinde ve uzay araştırmalarında son derece faydalı olabilecek şeylerden biri de Ay’da bir uzay istasyonu inşa etmek olabilir. Ancak şimdiye kadar yalnızca birkaç kez ziyaret edilebilen Ay’da herhangi bir yapı inşa etmek o kadar da kolay değil. Ay’da neden uzay istasyonu inşa edilemediği sorusunu The Conversation’da Meraklı Çocuklar serisinin bir parçası olarak yayınlanan makaleye göre cevapladık.

Neden Ay’a gidemiyoruz?

Ay’da bir uzay istasyonu inşa edilmemesinin en önemli nedeni olarak karşımıza Ay’a çok sık insan gönderilememesi çıkıyor. Zira şimdiye kadar yalnızca 12 astronot Ay’a gönderilebildi. Bu ziyaretler de 1969 ve 1972 yılları arasında gerçekleşen Apollo görevleriyle gerçekleşti. Astronotları Ay’a ulaştırılan roket, Satürn V adlı son derece güçlü bir roketti. Günümüzde de bu rokete eş değer roketler yeniden üretilmeye başlandı.

NASA’nın önümüzdeki yıllarda astronotlarını Ay’a götürmek için planladığı bazı görevler için SpaceX astronotların ağırlığını taşıyabilen, daha gelişmiş roketler geliştirmek üzerinde çalışıyor. Hiç şüphesiz ki Ay’da uzay istasyonu inşa etmek, gelecekteki uzay görevlerinde son derece faydalı olacak. Fakat şu anki uzay teknolojisi dikkate alındığında böyle bir istasyonun kurulması mümkün gözükmüyor.

Ay’a neden uzay istasyonu kurulmuyor?

Ay’a kısa süreli ziyaretler bile bu kadar zorluyken Ay’da bir uzay istasyonu inşa etmek ise pek çok nedenle oldukça zor. Ay’daki bir uzay istasyonunun oluşturulması, tıpkı Uluslararası Uzay İstasyonu gibi; Dünya’da parçalar halinde inşa edilen parçaların, Ay’a taşınması ve orada birleştirilmesiyle gerçekleştirilebilir.

Fakat Uluslararası Uzay İstasyonu, Dünya’dan yalnızca 400 kilometre (250) mil), Ay ise Dünya’dan yaklaşık 384 bin kilometre (230.000 mil) uzaklıkta yer alıyor. Ay’a yapılacak her yolculuk günlerce sürecek ve oldukça fazla yakıta ihtiyaç duyulacak. Bu da evreni keşfetmeye çalışırken Dünya’mızın karşı karşıya kaldığı iklim krizini tetikleyeceği düşünülüyor.

Ay’ın yüzeyindeki malzemelerin kullanılması ya da bu istasyondaki gıda ve güç kaynaklarına duyulan ihtiyaç göz önünde bulundurulduğunda ise alternatif yöntemler düşünülüyor. Tüm ihtiyaçlar ve olasılıklar dikkate alındığında ayın yüzeyinde bir tabana ihtiyaç duyulmadığı sonucuna varılmış olacak ki NASA önümüzdeki yıllarda ayın yörüngesine bir uydu inşa etmeyi planlıyor. Ay’ın yüzeyindeki yoğun yer çekimi dikkate alındığında ise Ay’ın yörüngesine bir uydu inşa edilmesi roketlerin duyduğu yakıt ihtiyacının önüne geçebilir.

Bu nedenle de en azından şimdiki uzay teknolojileriyle Ay’da bir uzay istasyonun kurmak yerine Ay’ın yörüngesine bir uydu yerleştirmek daha işlevsel olabilir..

Webtekno

Bu post AY’A NEDEN GİDİLEMİYOR, NEDEN ÜS KURULAMIYOR?, İŞTE NEDENLERİ… Aşağıdaki Sitede Yayınlanmıştır. Kuzey Ege Haber. Yazının Kaynağı Bu Sitedir.