KUZEYEGEHABER-Futbol, kardeşliğin en güçlü araçlarından biri olabilir. Ancak sorumsuzluk, ayrıştırıcı söylemler ve provokasyonlar onu toplumsal gerilimin aracına dönüştürebilir.
Diyarbakır denildiğinde akla yalnızca terörle mücadele, güvenlik sorunları ve siyasi tartışmalar gelmemelidir. Kadim şehrin köklü bir tarihi, güçlü bir kültürü, güzel insanları ve ortak sevinçleri vardır.
O hafızanın en önemli isimlerinden biri de hiç şüphesiz Diyarbakır halkının gönlünde Gaffar Baba olarak yer edinen Emniyet Müdürü Ali Gaffar Okkan’dır.
1997 yılında Diyarbakır’da göreve başladığında şehir, olağanüstü hâl koşullarının gölgesindeydi. Devlet ile vatandaş arasına mesafeler girmiş, güven duygusu zedelenmişti.
Ali Gaffar Okkan, bu mesafeyi ortadan kaldırmak için farklı bir devlet anlayışını ortaya koydu. Emniyet binasının önündeki barikatları kaldırdı. Vatandaşlar ile doğrudan iletişim kurdu. Esnaf ile çay içti. Kadın polisleri sokaklarda görevlendirdi. Devletin yalnızca otorite ile değil, sevgi ve güven ile de temsil edilebileceğini gösterdi.
Onun Diyarbakır halkı ile kurduğu gönül bağının önemli adreslerinden biri de futboldur.
Diyarbakırspor’a gönül verdi. Kulübün onursal başkanlığını üstlendi. Gençlerin terörden ve uyuşturucudan uzak tutulmasında sporun önemine inandı. En büyük hayallerinden biri Diyarbakırspor’u Süper Lig’de görmekti.
24 Ocak 2001’de hain bir suikast sonucu hayatını kaybettiğinde Diyarbakır, yalnızca bir emniyet müdürünü değil, kendisini anlayan ve kendisine değer veren bir insanı kaybetti.
Aradan yıllar geçti.
Bugün Diyarbakır’ın futbol gündeminde Amedspor var.
Amedspor’un Süper Lig’e yükselmesi, Diyarbakır adına önemli bir sportif başarıdır. Ancak sportif başarı, beraberinde kurumsal sorumluluğu da getirir.
Öncelikle tarihsel bir ayrımı belirtmek gerekir: Diyarbakırspor ile Amedspor farklı kurumsal geçmişlere sahip iki ayrı kulüptür. Birini diğerinin devamı gibi değerlendirmek doğru değildir.
Amedspor’un bugün tartışılmasının nedeni yalnızca sahadaki performansı değildir. Kulübün sosyal medya paylaşımları, tribünlerde kullanılan bölücü nitelik taşıyan sloganlar, semboller ve kamuoyuna yansıyan açıklamalar da dikkat çekmektedir.
Burada çok önemli bir ayrım yapmak zorundayız.
Bir kulübün taraftarlarının tamamını, yöneticilerini veya bir şehrin insanlarını bazı kişilerin davranışları üzerinden değerlendirmek yanlıştır. Hiç kimse yaşadığı şehir, etnik kimliği veya siyasi görüşü nedeniyle töhmet altında bırakılamaz.
Ancak terör örgütlerinin propagandasına dönüşebilecek sembol ve söylemler karşısında da sessiz kalınamaz.
Bu hassasiyete dikkat çekerek ligler başlamadan önce, emekli Albay Orkun Özeller açıklamada bulunarak e bir teklifte bulunmuştu. Amedspor yönetiminin, kulübün terör örgütüyle hiçbir ilişkisinin bulunmadığını ve millî değerlere bağlılığını açıkça ifade etmesinin, bugün yaşanan tartışmaların önüne geçebilecek en kardeşçe adım olacağını belirtmişti.
Özeller’in önerisi son derece açıktı:
“Amedspor PKK’nın değil, bu ülkenin takımıdır. Bayrağımız Türk bayrağı, millî marşımız İstiklal Marşı’dır. PKK bir terör örgütüdür ve terörün her türlüsüne karşıyız.”
Böyle bir açıklama Amedspor’a zarar vermez. Aksine, kulübün Türkiye’nin bütün şehirlerinde daha güçlü bir kabul görmesine, toplumdaki soru işaretlerinin azalmasına katkı sağlar.
Çünkü bir futbol kulübünün en büyük gücü yalnızca taraftar sayısı değil, toplumun farklı kesimlerinde oluşturduğu güvendir.
Futbol Üzerinden Toplumsal Gerilim Oluşturulmasına İzin Verilmemeli!
Fatih Sultan Mehmet Köprüsü’ne Amedspor bayrağının asılması ve bayrağın bulunduğu noktada polis ekiplerinin görevlendirilmesi de kamuoyunda tartışma yaratmıştı.
Burada sorulması gereken soru, bir kulübün bayrağının köprüye asılması değildir. Böyle bir kutlama, sportif başarı nedeni ile yapılabilir.
Ancak bayrağın korunması amacı ile polis ekiplerinin görevlendirilmesi, toplumda oluşan hassasiyet ve güvenlik ihtiyacı bakımından açıklanması gereken bir konudur.
Emekli Albay Orkun Özeller de bu gelişme üzerine yaptığı açıklamada Amedspor yöneticilerine seslenerek kulübün terör örgütüyle arasına mesafe koyduğunu açıkça ifade etmesini istedi.
Bence bu çağrının özündeki soruyu görmezden gelemeyiz:
Bir spor kulübünün yöneticileri, kendileri hakkında terör örgütü ile ilişki kurulduğunu istemiyorlarsa neden bu ilişkiyi kesin bir dille reddeden, toplumun bütün kesimlerine güven veren bir açıklama yapmasınlar?
Böyle bir açıklamanın kime ne zararı olabilir?
Tribünlerde kullanılan sloganlar ve şarkılar da aynı hassasiyet ile değerlendirilmelidir. Terör örgütü propagandası içeren söylemlerin ne olduğu, hangi bağlamda kullanıldığı ve hukuki niteliği yetkili makamlarca incelenmelidir.
Burada en büyük sorumluluk Türkiye Futbol Federasyonu’na, ilgili güvenlik birimlerine ve Amedspor yönetimine düşmektedir.
TFF yalnızca maçları organize eden ve disiplin cezaları veren bir kurum değildir. Türk futbolunun ortak değerlerini, güvenliğini ve birleştirici gücünü korumakla da sorumludur.
Bu sorumluluk bütün kulüpler için eşit biçimde yerine getirilmelidir. Hiçbir kulübe ayrıcalık tanınmamalıdır.
Amedspor’un yönetim yapısı, uluslararası ilişkileri ve gelişim hedefleri de kamuoyunun merak ettiği konulardır. Bunların şeffaflık içinde yürütülmesi, kulübün kurumsal güvenilirliğini artıracaktır.
Geçmişte kulübün finansmanına ilişkin siyasi açıklamalar ve çeşitli iddialar gündeme gelmiştir. Bu iddialar belgeleriyle incelenmeli, kulübün yanıtı alınmalı ve kamuoyu doğru bilgilendirilmelidir.
Devlet yönetmek, yalnızca sorun ortaya çıktığında müdahale etmek değildir. Toplumsal gerilimin oluşabileceği alanları önceden görmek, riskleri değerlendirmek ve gerekli tedbirleri zamanında almak da devlet olmanın gereğidir.
Kimse sorumluluktan kaçmamalıdır. Bugün yapılmayan bir açıklamanın, alınmayan bir tedbirin veya görmezden gelinen bir provokasyonun bedelini Türk Milleti ödememelidir.
Yabancı istihbarat servislerinin veya başka odakların Türkiye’deki toplumsal fay hatlarından yararlanmak isteyebileceği ihtimali de güvenlik kurumlarınca ciddiyetle değerlendirilmelidir. Bu ihtimallerin araştırılması, toplumsal huzurun korunması bakımından önem taşımaktadır.
Yugoslavya Örneği Bize Ne Anlatıyor?
Futbolun toplumsal ve siyasi gelişmelerden bağımsız olmadığını görmek için Yugoslavya’nın parçalanma sürecine bakmak yeterlidir.
1990 yılında Dinamo Zagreb ile Kızılyıldız arasında oynanan karşılaşmada yaşanan olaylar, yıllar içinde Yugoslavya’nın çözülüşünün sembolik görüntülerinden biri hâline geldi. Tribünler ve futbol sahaları, toplumsal kimliklerin ve milliyetçi gerilimlerin görünür olduğu alanlara dönüştü.
Elbette Yugoslavya’nın dağılmasının nedeni futbol değildi. Ancak futbolun, zaten var olan toplumsal gerilimleri büyütebilecek bir araca dönüşebildiği açıktır.
Türkiye’nin böyle bir tecrübeyi yaşamasına izin verilmemelidir.
Diyarbakır halkı da diğer şehirlerimizde yaşayan insanlarımız da huzuru, güveni ve kardeşliği hak ediyor. Bir futbol müsabakası nedeni ile insanların birbirine düşman hâle gelmesi, tribünlerdeki sloganların sokaklarda çatışmaya dönüşmesi hiç kimsenin çıkarına değildir.
Bir Zamanlar Gaffar Baba Vardı…
Şimdi yeniden Diyarbakır’ın hafızasına dönelim.
Ali Gaffar Okkan, Diyarbakır’da devlet ile vatandaş arasındaki mesafeyi kaldırmaya çalıştı. İnsanları kimliklerine göre ayırmadı. Futbolu birleştirici bir güç olarak gördü. Diyarbakırspor’a sahip çıkarken aslında Diyarbakır’ın gençlerine, insanlarına ve geleceğine sahip çıkıyordu.
Onun hayali, Diyarbakır’ın terörle değil, başarılarıyla anılmasıydı.
Bugün Amedspor’un önünde de böyle bir fırsat var.
Amedspor yöneticileri çıkıp açıkça şunu söylemelidir:
“Amedspor PKK’nın değil, bu ülkenin takımıdır. Bayrağımız Türk bayrağı, millî marşımız İstiklal Marşı’dır. Terörün her türlüsüne karşıyız. Futbolu kardeşliğin ve ortak yaşamın aracı olarak görüyoruz.”
Bundan daha güçlü, daha açık ve daha kardeşçe bir mesaj olabilir mi?
Türkiye Futbol Federasyonu da bu konuda sorumluluk almalıdır. Kulüpler arasında ayrım yapmadan ortak millî ve sportif hassasiyetlerin korunmasını sağlamalıdır.
Bizim istediğimiz bir kulübün susturulması, taraftarlarının dışlanması veya Diyarbakır’ın hedef gösterilmesi değildir.
Bizim istediğimiz, terörün futbol üzerinden meşrulaştırılmasına izin verilmemesidir. Hiçbir şehrimizin, hiçbir insanımızın terör ile özdeşleştirilmemesi ve ortak değerlerimizin tartışma konusu hâline getirilmemesidir.
Bir zamanlar Diyarbakır’da Gaffar Baba vardı.
O, insanları korku ile değil, güveni le bir araya getirdi.
Bugün ihtiyacımız olan da tam olarak budur.
Diyarbakır’ın ihtiyacı yeni tartışmalar, yeni kutuplaşmalar ve yeni gerilimler değil; Gaffar Baba’nın mirasında hayat bulan kardeşliktir.
Çünkü futbolun kazananı bir takım olabilir.
Ama toplumsal barışın kazananı bütün Türkiye olmalıdır…



