KUZEYEGEHABER-Bilim insanlarına göre Dünya ve Güneş arasında anlaması güç bir bağlantı var. Mesela bilim insanlarına göre Güneş lekelerindeki hareketler, Dünya’daki sismik aktiviteleri azımsanmayacak bir şekilde etkiliyor.
Yani Güneş’ten gelen ısı ve Güneş lekelerinin hareketleri, Dünya üzerinde yaşanmış ve yaşanacak depremlerin seyrini değiştiriyor.
Peki böyle bir şey nasıl mümkün oluyor?…
Bilim insanı Matheus Henrique Junqueira Saldanha liderliğinde çalışan bir araştırma ekibi, Güneş lekelerinin ve Güneş’teki hareketliliğin, Dünya’da sismik aktivitelere yani depremlere yol açtığını ileri sürüyor.
Şöyle ki Saldanha’ya göre Güneş’ten gelen ısı, atmosferdeki sıcaklık değişimlerini tetikliyor ve bu değişimler de yeraltı sularının ve kayaların hareketlerini etkiliyor. Sıcaklıklarda çeşitli dalgalanmalar olunca da kayalar daha da hassaslaşıyor. Yani çatlamaya başlayabiliyor.
Yine yağmurun yağış oranı ve karların erimesinde yaşanan değişiklikler de tektonik plakalardaki mevcut basıncı değiştiriyor. Elbette bu değişimler, depremlerin tek ve ana nedeni değil. Fakat sismik aktivitelerin tahmini noktasında önemli bir role sahipler.
Öte yandan Dünya’nın yüzeyi, hava sistemi ile kaplı bir iç kısma ve parçalı bir kabuğa sahip.
Kabuğun altında meydana gelebilecek büyük değişimler de hemen hemen tüm düzeni alt üst ediyor ve depremleri tetikliyor. Ayrıca sismik aktiviteleri öngörmek hepimizin bildiği gibi epey zor. Çünkü depremlere ve bazı sarsıntılara sebep olan bu süreçler ve nedenler çok karmaşık.
Fakat her ne olursa olsun bu tetikleyicilerin farkına varmak ve bunları değerlendirmek, deprem olasılığının daha iyi öngörülmesine katkı sağlıyor. Saldanha ve ekibi de bu düşünceden yola çıkarak, Güneş ile deprem aktivitesi arasında bir ilişki olduğu noktasında karar kılıyor.
Ancak elbette bu ilişki bir netliğe sahip değil. Yalnızca bazı tahminler var. Peki bu tahminler nedir? diye soracak olursanız, ilki ısının bu ilişkilerde önemli bir rolünün olduğu doğrultusunda.
Bir süre sonra bu tahminler, Saldanha ve ekibinin matematiksel ve bilgisayar modellemeler kullanması sayesinde bir netliğe kavuşuyor.
Elde edilen sonuçlara bakıldığında ise yüzey sıcaklıklarını göz önünde bulundurmanın, deprem tahminlerinin doğruluğunu arttırdığı görülüyor. Ek olarak bu atmosferik sıcaklıklardan en çok etkilenen bölge de üst kabuk.
Yani bu kısım Güneş’in hareketlerinden ve Güneş lekelerinin aktivitelerinden çok daha fazla etkileniyor. İşte depremler, Güneş ve Güneş lekeleri arasındaki ilişki de bu şekilde gözler önüne serilmiş oluyor…
Webtekno
Kaynaklar: SciTechDaily, Science Alert, Nature
