KUZEYEGEHABER-Gece gökyüzüne baktığınızda, hiç fark etmesenizde yıldızlarla birlikte meteorlar ve meteor yağmurları görmüş olabileceğiniz oldukça muhtemel. Peki bu boyutun küçük olduğu anlamına mı geliyor?
Gelin, açıklayalım…
Meteor terimi, aslında atmosferde yanan bir uzay çöpü parçasının sebep olduğu ışık çizgisini ifade eder.
Ayrıca enkaz parçaları meteoroid, Dünya’nın ya da başka bir gezegenin yüzeyine ulaşan enkaz kalıntılarına ise meteorit denir. Meteoritler, epey büyük bir boyut aralığına sahiptir. Fakat Dünya’nın temas ettiği çöplerin büyük kısmı, Güneş sisteminden geçen kuyruklu yıldızlardan dökülen tozlardır. Bu tozlar ise oldukça küçük parçacıklardan oluşur.
Öte yandan meteoroidler, atmosfere son derece yüksek hızlarla girerler. Bu hız ortalama, saniyede 11 ila 72 kilometre arasındadır. Uzay boşluğunda, bu hızla oldukça kolay biçimde hareket edebilirler çünkü onları durduracak hiçbir şey yoktur.
Ayrıca Dünya’nın atmosferi maddeyle doludur ve bu da hareket eden bir nesne üzerinde büyük bir sürtünme yaratır. Bu sürtünme meteoroidin yüzeyini, kaynama noktasına çıkarmaya yetecek kadar ısı üretir ve böylece meteoroid, katman katman buharlaşır.
Gelelim bir meteoridin, Dünya yüzeyine ulaşması için ne kadar büyük olması gerektiğine…
Yüzeye ulaşan meteoroidlerin çoğu tuhaf şekilde küçüktür. Öyle ki bunların büyüklüğü, mikroskobik döküntüler veya toz parçacıkları kadardır. Ek olarak görünür meteorlar oluşturabilecek kadar büyük olan meteoroidler için minimum boyut tahminleri değişir.
Bunun sebebi ise boyuttan başka faktörlerin de etkili olmasıdır. Örneğin bir meteoroidin giriş hızı, yüzeye ulaşma şansını etkiler çünkü bu hız, sürtünme miktarını da belirler. Fakat tipik olarak bir meteoroidin, Dünya yüzeyine ulaşması için bir bilye büyüklüğünde olması gerekir.
Çünkü daha küçük parçacıklar, Dünya’nın yaklaşık 80 ila 120 km yukarısındaki atmosferde yanar…
Webtekno
Kaynaklar: how stuff works, Physics
